Hukuk Davalarında Hakimin Reddi (Yasaklılık, Çekinme, Çekilme, Ret Sebepleri ve Ret Prosedürü)

Çalışma, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 34-45. maddelerinde düzenlenen hâkimin davaya bakmaktan yasaklılığı ve reddini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu konuyu seçmemizin temel nedeni, hukukumuzda amacı dışında kullanılan kurumların başında, kanımızca, hâkimin reddi kurumunun geliyor olmasıdır.

Bu çalışmada asıl amacımız; ret sebeplerinin gerçek amacını, kapsamını ve koşullarını yakından incelemek; yukarıda belirtilen olumsuz olguların bir nebze olsa önüne geçmede katkıda bulunmak bakımından kurumun yapısal özelliklerini açıklamaya çalışmaktır.

Belirtilen içeriğe yönelik amaç dışında bizi çalışmaya iten diğer bir amaç, ret prosedürünün işletilmesinde yapılan hatalardır. Yasaklılık, çekilme ve çekinme sebepleri ile ret sebeplerinin bazen karıştırıldığı, birinin diğeri yerine kullanıldığı, hatta bazen kayıt işlemlerinde, para cezalarının tayininde bile hatalar yapıldığı gözlenmektedir.

Bu çalışmada, diğerlerinde olduğu gibi, bilimsel görüşlerden, Yargıtay içtihatlarından, BAM kararlarından ve kişisel arşivimizden yararlanılmış, kuramsal ayrıntılara girmek yerine, hukuk pratiğinin ihtiyaç duyduğu yönlere ağırlık verilmeye çalışılmıştır.